Պուտի­նի Խաղը եւ Երրորդ Ճանա­պարհը

Հայցազրույց Ֆրանսիա­հայ քաղա­քա­գետ Կայծ Մինասյա­նի հետ։

-ՌԴ ՊՆ պաշտո­նա­կան ներկա­յա­ցուցի­չը հայտա­րա­րեց, որ Ղարա­բա­ղում Իսկանդեր չի օգտա­գործվել և որ Փաշինյա­նին ապա­կողմնո­րո­շել են: Ի՞նչ եք կարծում, ինչու՞ Մոսկվան որո­շեց աջակցել Փաշինյա­նին: Արդյոք կլի­նի այդ աջակցությունը նաև առա­ջի­կա պրո­ցեսնե­րին:

– Ես չեմ մեկնա­բա­նի «Իսկանդեր» հրթիռնե­րի շուրջ առա­ջա­ցած հակա­սություննե­րը: Մյուս կողմից, Ռուսաստա­նի և Հայաստա­նի կապի վերա­բերյալ ես կասեմ, որ Վլա­դի­միր Պուտի­նը սատա­րում է միայն Ռուսաստա­նի շահե­րը: Նոյեմբե­րի 9‑ից նա սատա­րում էր Նիկոլ Փաշինյա­նին, քանի որ Հայաստա­նի վարչա­պե­տը համա­զոր ստո­րագրեց հրա­դա­դա­րի պայմա­նա­գի­րը, և այժմ Փաշինյա­նը կուտի Պուտի­նի ձեռքից: Միևնույն ժամա­նակ, Վլա­դի­միր Պուտինն ընդդի­մության մեջ 17 կուսակցություններ ունե­ցող դաշինքում ընկերներ ունի, և այս պահին նա նրանց կարի­քը չունի: Պուտի­նը ցանկա­նում է ներկա­յա­նալ որպես «հայե­րի բարե­կամ» ՝ միա­ժա­մա­նակ խաղա­լով հրշե­ջի ու հրկի­զո­ղի դերում: Նա ուրա­խա­ցավ Հայաստա­նի խոցե­լիությունից: Պուտի­նը խաղում է Հայաստա­նում մեծա­մասնության և ընդդի­մության հետ: Եվ մի օր, նա կասի, որ արձա­կուրդն ավարտվել է:

-Ինչու՞ է Թուրքիան անհանգստա­ցած Հայաստա­նում ռազմա­կան հեղաշրջման վտանգով:

-Թուրքիան սատա­րում է նոյեմբե­րի 9‑ի համա­ձայնա­գի­րը, ուստի աջակցում է նրանց, ովքեր ստո­րագրել են այն: Ես հավա­տում եմ, որ Թուրքիան ցանկա­նում է թաղել հայկա­կան հարցը, հայդա­տիզմը: Էրդո­ղան ուզում է, որ վերջ տանք այս հարցին: Հայե­րի ռազմա­կան պարտությունը նրա ռազմա­վա­րության ելա­կետն է: Ալիևի հետ միա­սին նա ցանկա­նում է թաղել Արցա­խի հարցը: Եվ նա ցանկա­նում է ապա­քա­ղա­քա­կա­նացնել Հայաստա­նը և այն վերա­ծել Կովկա­սի Լիխտենշտեյնի: Պետություն, որը չունի քաղա­քա­կան կամ ռազմա­վա­րա­կան հետաքրքրություն: Հետո նա ուզում է մեկնել Վաշինգտոն և ասել ամե­րի­կա­ցի­նե­րին ՝ մի՛ սատա­րեք Հայոց ցեղասպա­նությունը ճանա­չե­լու գաղա­փա­րին, Թուրքիան և Հայաստա­նը համա­գործակցում են: Եվ այսպես, Էրդո­ղա­նը մտա­դիր է թաղել հայ դատը: Բայց նա չի հասնի այս նպա­տա­կին: Չի ստացվի:

-Փաշինյա­նի առա­ջարկած արտա­հերթ ընտրություննե­րը մերժում են փողոց դորս եկած ուժե­րը: Ո՞րն է ելքը:

Անկեղծ ասած, Հայաստա­նից դուրս, իշխա­նությունն ու ընդդի­մությունը սրտաճմլիկ, ամո­թա­լի տեսա­րա­նի տպա­վո­րություն են թողնում: Բավակա’ն է: Կանգնեցրե’ք շառլա­տաննե­րին բոլոր կողմե­րից: Հայկա­կան պետության ապա­գան վտանգված է, երկու կողմերն էլ պետք է դադա­րեն մտա­ծել ռեժիմնե­րը փրկե­լու կամ ոչնչացնե­լու մասին: Եթե Հայաստանն այնտեղ է, որտեղ կա, բոլորն էլ մեղա­վոր են.

մեղա­վոր են նրանք, ովքեր թալա­նել են պետությունը 1991 թվա­կա­նից ի վեր: 17 կուսակցություննե­րի կոա­լի­ցիան գտնում է, որ հին ռեժի­մը ոչ մի տարածք չի կորցրել, բայց հիմարներ, ձեր վարած քաղա­քա­կա­նությունը Հայաստա­նից վտա­րել է 1.500.000 հայե­րի: Գուցե դուք տարածքներ չեք կորցրել, բայց ոչ միայն կոնկրետ ոչինչ չեք ձեռնարկել պետությունը կառուցե­լու և Հայաստան-Սփյուռք վերա­միա­վո­րումը շահա­գործե­լու համար, այլ նաև ոչինչ չեք ձեռնարկել Հայաստա­նի արտա­գաղթը կասեցնե­լու համար: Ուրեմն լռեք:

Մեղք ունեն նաեւ նրանք, ովքեր պատե­րազմում պարտվել են 2020 թվա­կա­նին: Նիկոլ Փաշինյա­նը չի կարող ասել «Պարտության համար առա­ջին հերթին ես եմ պատասխա­նա­տու», և այս թեզին քաղա­քա­կան թարգմա­նություն չտալ, կարծես կյանքը նորմալ շարունակվում է: Ոչ ոք անփո­խա­րի­նե­լի չէ, և ոչ մի ռեժիմ չի պատկա­նում Հայաստա­նին: Այսպի­սով, դուք նույնպես լռեք:

Մենք պետք է ողջունենք հայ ժողովրդի իմաստությունը, պատասխա­նա­տու և հանգիստ, շատ ավե­լի հասուն է քան իշխա­նության և ընդդի­մության շառլա­տաննե­րը: Միջազգա­յին հանրությունը սկսում է ծիծա­ղել հայկա­կան «էլի­տա­նե­րի» սիրո­ղա­կա­նության վրա: Դադա­րեցրեք այս դիմա­կա­հանդե­սը, յուրա­քանչյուր կուսակցություն, յուրա­քանչյուր առաջնորդ, յուրա­քանչյուր ընտրված պաշտոնյա պետք է պատասխա­նատվություն ստանձնի և պայմաններ ստեղծի երրորդ ճանա­պարհի համար ‘հանուն Հայաստա­նը պահպա­նե­լու: Բոլո­րին մնում է նախ մտա­ծել ընդհա­նուր շահի մասին: Ճգնա­ժա­մից դուրս գալը պահանջում է պայմաննե­րի բավա­րա­րում երրորդ ճանա­պարհով :

Հանրա­պե­տության Նախա­գա­հի շուրջ բանակցություննե­րը բերե­լու են երկու հնա­րա­վո­րության. 1) կա՛մ կառա­վա­րության փոփո­խություն վարչա­պետ Նիկոլ Փաշինյա­նի շրջա­պա­տում գտնվող չեզոք և խորհրդա­րա­նա­կան ընդդի­մություն մարդկանց հետ, ապա արտա­հերթ ընտրություննե­րի կազմա­կերպում:

2) կամ Նիկոլ Փաշինյա­նի հրա­ժա­րա­կա­նը ժամա­նա­կա­վոր հիմունքով փոխա­րինվե­լու է նրա խորհրդա­րա­նա­կան մեծա­մասնության անդա­մով կամ նրա հեռա­ցող կառա­վա­րության կողմից, և արտա­հերթ ընտրություննե­րի կազմա­կերպում, որի արդյունքում Նիկոլ Փաշինյա­նը կկա­րո­ղա­նա իրեն ներկա­յացնել որպես ապա­գա վարչա­պետ:

-Կա՞ այլընտրանք նորե­րի ու հնե­րի միջև: Ի՞նչ անի հասա­րա­կությունը

-Եվս մեկ անգամ մենք պետք է ողջունենք հայ ժողովրդի և Հայաստա­նի քաղա­քա­ցի­նե­րի իմաստությունը իրենց պետությունը փրկե­լու գործում կոչ անե­լով ինչպես իշխա­նության, այնպես էլ ընդդի­մության առաջնորդնե­րին պատասխա­նատվություն ցուցա­բե­րել:

Ավե­լին, Սահմա­նադրությունը շատ վատ է գրված: Այն պետք է շտապ վերա­նայվի ՝ միևնույն ժամա­նակ մնա­լով խորհրդա­րա­նա­կան համա­կարգում, բայց պարզեցնե­լով Խորհրդա­րա­նի լուծարման կարգը: Ներկա­յումս Սահմա­նադրությունը վտանգա­վոր է:

-Ալիևը հայտա­րա­րում է, թե գերի­նե­րին վերա­դարձրել է, մնացյալ անձինք դիվերսանտ են եւ ահա­բե­կիչ: Բարձրացնում է հարցի քաղա­քա­կան գինը: Պատահակա՞ն է, որ դա անում է Հայաստա­նում ներքա­ղա­քա­կան լարման աստի­ճա­նի աննա­խա­դեպ բարձրացմա­նը զուգա­հեռ:

-Ցավոք, ցանկա­ցած մարդ իր տեղում, բռնա­պե­տության գլխին, նույնը կաներ: Ալիևը ձեռքե­րը շփում է և բարձրացնում խաղադրույքնե­րը հայ բանտարկյալնե­րի հարցում: Դա ցավա­լի է, բայց բռնա­պե­տից ոչ մի դրա­կան բան չի կարե­լի ակնկա­լել: