Իսրա­յե­լը Ռմբա­կո­ծում Է Լիբա­նա­նը

Լիբա­նա­նի տեղե­կատվության նախա­րար Զիադ Մաքա­րին քննա­դա­տել է այս հաղորդագրություննե­րը՝ դրանք որա­կե­լով որպես «իսրա­յե­լա­կան թշնա­մու կողմից որդեգրված հոգե­բա­նա­կան պատե­րազմի սպառնա­լի­քի մի մաս»։

NPR

NPR(ամերիկյան ազգա­յին հանրա­յին ռադիո)-ը գրում է
ԲԵՅՐՈՒԹ — Իսրա­յե­լա-լիբա­նանյան սահմա­նին մարտե­րը սաստկա­ցել են, քանի որ իսրա­յե­լա­կան հարվածնե­րի հետև­անքով երկուշաբթի օրը հարա­վա­յին Լիբա­նա­նում գրե­թե 500 մարդ է զոհվել՝ ըստ Լիբա­նա­նի առողջա­պա­հա­կան մարմիննե­րի։
Վերլուծա­բաննե­րը դա համա­րում են 2006 թվա­կա­նի Իսրա­յել-Հեզբոլլահ պատե­րազմից ի վեր Հեզբոլլա­հի դեմ իսրա­յե­լա­կան օդա­յին հարվածնե­րի ամե­նա­խո­շոր արշա­վը։
Լիբա­նա­նի առողջա­պա­հության նախա­րա­րությունը զոհե­րի թիվը բարձրացրել է մինչև 492, որոնց թվում 35 երե­խա, ինչպես նաև 1645 մարդ, ովքեր վիրա­վորվել են իսրա­յե­լա­կան հարվածնե­րի հետև­անքով։
Իսրա­յե­լը և Հեզբոլլա­հը հարվածներ են փոխա­նա­կում Իսրա­յե­լա-լիբա­նանյան սահմա­նի երկայնքով այն բանից հետո, երբ նախորդ տարվա հոկտեմբե­րին Գազա­յում սկսվեց պատե­րազմ։ Հեզբոլլա­հի ղեկա­վա­րությունը նշում է, որ գործո­ղություններ է իրա­կա­նացնում համե­րաշխության նպա­տա­կով պաղեստինցի­նե­րի և Գազա­յի պաղեստինյան զինյալ խմբա­վորման՝ ՀԱՄԱՍ‑ի հետ։
Իսրա­յե­լը հայտա­րա­րում է, որ պայքա­րում է Հեզբոլլա­հի դեմ՝ կանխե­լու հյուսի­սա­յին Իսրա­յե­լի վրա նմա­նա­տիպ հարձա­կում, ինչպի­սին ՀԱՄԱՍ‑ի կողմից իրա­կա­նացված հոկտեմբե­րի 7‑ի հարձա­կումն էր Իսրա­յե­լի հարա­վում։ Իսրա­յե­լը ցանկա­նում է թուլացնել Հեզբոլլա­հի հրթի­ռա­յին հնա­րա­վո­րություննե­րը, հեռացնել Հեզբոլլա­հի մարտիկնե­րին սահմա­նից և հնա­րա­վո­րություն տալ հյուսի­սա­յին շրջա­նից տարհանված իսրա­յե­լա­կան ընտա­նիքնե­րին վերա­դառնալ իրենց տնե­րը, ինչպես հաղորդել է NPR‑ի Դանիել Էստրի­նը Morning Edition ծրագրում։

Իսրա­յե­լը հայտնում է, որ հարվա­ծել է Հեզբոլլա­հի հրթիռնե­րին

Իսրա­յե­լի բանա­կի խոսնակ, փոխծո­վա­կալ Դանիել Հագա­րին հայտա­րա­րել է, որ իսրա­յե­լա­կան ուժե­րը հարվա­ծել են Հեզբոլլա­հի 1300 թիրախնե­րի և ոչնչացրել հրթիռներ, կարճ հեռա­հա­րության հրթիռներ, հարձա­կո­ղա­կան անօ­դա­չու սարքեր և այլ զինամթերք։
Հարվածնե­րը վնա­սել են մի շարք շենքեր Լիբա­նա­նի հարա­վի բնա­կեցված տարածքնե­րում, ինչպես նաև արև­ելքում՝ Բեքա հովտում, սակայն առնվազն մեկ հարված հասցվել է սահմա­նից մոտ 80 մղոն հյուսիս՝ Բիբլոս քաղա­քի մոտ, ըստ Լիբա­նա­նի պետա­կան հեռարձա­կո­ղի։
Վերջին օրե­րին Հեզբոլլա­հը հարյուրա­վոր հրթիռներ է արձա­կել Իսրա­յե­լի ուղղությամբ՝ նախորդ շաբաթ Հեզբոլլա­հի անդամնե­րին պատկա­նող հազա­րա­վոր անձնա­կան զանգիչնե­րի և ռադիո­կա­պի սարքե­րի պայթյունից հետո, որի հետև­անքով Լիբա­նա­նի և Սիրիա­յի տարբեր հատվածնե­րում զոհվել են տասնյակ մարդիկ, իսկ հազա­րա­վորնե­րը վիրա­վորվել են։ Իսրա­յե­լը հրա­պա­րա­կավ չի ընդունել իր մասնակցությունը այդ պայթյուննե­րում, սակայն ԱՄՆ պաշտոնյան, ով լիա­զորված չէր հրա­պա­րա­կավ խոսե­լու, NPR-ին հայտնել է, որ Իսրա­յե­լը նախազգուշացրել է Վաշինգտո­նին, որ անցած երեքշաբթի օրը հարվածներ է հասցրել Լիբա­նա­նում։
Հեզբոլլա­հի ղեկա­վա­րությունը երկուշաբթի օրը հայտա­րա­րություն էր տարա­ծել, որ թիրա­խա­վո­րել է հյուսի­սա­յին Իսրա­յե­լում գտնվող իսրա­յե­լա­կան ռազմա­կան դիրք՝ արձա­կե­լով տասնյակ հրթիռներ։ Նազա­րեթ քաղա­քի բնա­կիչնե­րը NPR-ին պատմել են, որ «սարսա­փե­լի գիշեր» է եղել մինչև երկուշաբթի վաղ առա­վոտ՝ «առա­ջին գծում ռմբա­կո­ծություններ և հրթի­ռա­յին հարվածներ»։
Իսրա­յե­լա­կան իշխա­նություննե­րը հաստա­տել են, որ երկրի հյուսի­սում կրկնվել են օդա­յին տագնա­պի ազդանշաննե­րը, ինչը վկա­յում է Լիբա­նա­նից արձակված հրթիռնե­րի մասին։
Անցյալ ուրբաթ օրը Բեյրութի՝ Լիբա­նա­նի մայրա­քա­ղա­քի վրա օդա­յին հարվա­ծի հետև­անքով զոհվել է առնվազն 50 Հեզբոլլա­հի զինյալ և քաղա­քա­ցիա­կան անձ, այդ թվում՝ երե­խա­ներ։ Իսրա­յե­լի բանա­կը հայտա­րա­րել է, որ հարվա­ծը նպա­տա­կաուղղված էր Հեզբոլլա­հի բարձրա­գույն հրա­մա­նա­տա­րին։

Իսրա­յե­լը լիբա­նանցի­նե­րին հորդո­րում է տարհանվել

Հարա­վա­յին Լիբա­նա­նի գյուղե­րում և քաղաքնե­րում բնա­կիչնե­րը լքում են իրենց տնե­րը՝ անցնե­լով երկրի առա­վել ապա­հով շրջաններ՝ հեռու սահմա­նից։ Մի քանի ամիս առաջ իսրա­յե­լա­կան ռազմա­կան պաշտոնյա­նե­րը հրա­հանգել էին նաև Իսրա­յե­լի սահմա­նա­մերձ բնա­կա­վայրե­րի բնա­կիչնե­րին տարհանվել, քանի որ մարտե­րը և փոխա­դարձ հրթի­ռա­կո­ծություննե­րը սաստկա­ցել էին։
Ուրբաթ վաղ առա­վոտյան, Իսրա­յե­լի բանա­կի խոսնակ Հագա­րին նախազգուշացրեց Լիբա­նա­նի հարա­վա­յին և արև­ելյան շրջաննե­րի բնա­կիչնե­րին լքել իրենց տնե­րը, քանի որ Իսրա­յե­լի օդա­յին հարձա­կումնե­րը Հեզբոլլա­հի մարտիկնե­րի և դիրքե­րի ուղղությամբ ավե­լա­նում և ընդլայնվում են։
Հարա­վա­յին շրջաննե­րի բնա­կիչնե­րը հաղորդագրություններ են ստա­ցել արա­բե­րեն լեզվով՝ խորհուրդ տալով հեռա­նալ Հեզբոլլա­հի վերահսկո­ղության տակ գտնվող հայտնի զինա­պա­հեստնե­րի մոտա­կայքից, համա­ձայն լիբա­նանյան լրատվա­մի­ջոցնե­րի։ Լիբա­նա­նի տեղե­կատվության նախա­րար Զիադ Մաքա­րին քննա­դա­տել է այս հաղորդագրություննե­րը՝ դրանք որա­կե­լով որպես «իսրա­յե­լա­կան թշնա­մու կողմից որդեգրված հոգե­բա­նա­կան պատե­րազմի սպառնա­լի­քի մի մաս»։
Տարածքից արված լուսանկարնե­րում երև­ում են մեքե­նա­ներ, որոնք լցրել են հարա­վա­յին Սաի­դա քաղա­քից դեպի Բեյրութ տանող հիմնա­կան ճանա­պարհը, անգամ այն դեպքում, երբ Իսրա­յե­լի օդա­յին հարվածնե­րը շարունակվում էին՝ մղվե­լով Լիբա­նա­նի տարածքի ներսում։
Իսրա­յե­լի վարչա­պետ Բենյա­մին Նեթանյա­հուն հետա­գա­յում կոչ արեց լիբա­նանցի­նե­րին լսել Իսրա­յե­լի նախազգուշա­ցումը, եթե նրանք հաղորդագրություն ստա­նան տարհանվե­լու վերա­բերյալ։ «Խնդրում եմ՝ հեռա­ցեք վտանգից հիմա», ասել է Նեթանյա­հուն տեսաուղերձում։

Դիվա­նա­գի­տության կոչե­րը

ՄԱԿ‑ի խաղա­ղա­պահ ուժե­րը Լիբա­նա­նում, հայտնի որպես UNIFIL, սոցիա­լա­կան ցանցե­րում հայտնել են, որ «խորա­պես մտա­հոգված են Լիբա­նա­նի հարա­վում քաղա­քա­ցիա­կան բնակչության անվտանգության համար՝ իսրա­յե­լա­կան ռմբա­կո­ծություննե­րի ամե­նա­սաստիկ արշա­վի ընթացքում՝ սկսած անցած հոկտեմբե­րից»։ Խմբակցությունը կոչ է արել դիվա­նա­գի­տա­կան լուծում գտնել հակա­մարտությա­նը։
Եգիպտո­սը նույնպես դիվա­նա­գի­տության կոչ է արել՝ դատա­պարտե­լով այն, ինչ որա­կել է որպես «Իսրա­յե­լի վտանգա­վոր սրա­ցում Լիբա­նա­նում»։
Թուրքիան զգուշացրել է, որ «Իսրա­յե­լի հարձա­կումնե­րը Լիբա­նա­նի վրա նշա­նա­վո­րում են նոր փուլ՝ տարա­ծաշրջա­նը քաո­սի մեջ ներքա­շե­լու նրա ջանքե­րում»։
Նրանց մեկնա­բա­նություննե­րը հնչել են այն ժամա­նակ, երբ այս շաբաթ աշխարհա­քա­ղա­քա­կան առաջնորդնե­րը հավաքվում են Նյու Յորքում՝ ՄԱԿ‑ի Գլխա­վոր վեհա­ժո­ղո­վի համար։
Նախա­գահ Բայդե­նը հայտնել է, որ ինքը և այլ առաջնորդներ «աշխա­տում են թուլացնե­լու լարվա­ծությունը այնպես, որ մարդիկ կարո­ղա­նան ապա­հով կերպով վերա­դառնալ իրենց տնե­րը»։
Պենտա­գո­նի մամուլի քարտուղար Մայոր Գենե­րալ Պատ Ռայդե­րը ասել է, որ «Մերձա­վոր Արև­ելքում լարվա­ծության աճի և զգուշա­վո­րության պատճա­ռով մենք որոշ փոքր թվով լրա­ցուցիչ ամե­րիկյան ռազմա­կան անձնա­կազմ ենք ուղարկում»՝ առանց մանրա­մասներ տրա­մադրե­լու։
Պենտա­գո­նը հայտնել է, որ աջակցում է Իսրա­յե­լի իրա­վունքին՝ պաշտպա­նե­լու իրեն, և որ այն նպաստում է նաև դիվա­նա­գի­տա­կան ճանա­պարհնե­րով տարա­ծաշրջա­նա­յին լարվա­ծությունը լուծե­լուն։
Ավե­լի շատ լուսա­բա­նումնե­րի և վերլուծություննե­րի համար այցե­լեք npr.org/mideastupdates։
Վիլլեմ Մարքսը գրել է Լոնդո­նից, իսկ Ջեյն Արրաֆը՝ Բեյրութից։ Դանիել Էստրի­նը նյութեր է հաղորդել Հաիֆա­յից, Իսրա­յե­լից, իսկ Աբու Բաքր Բաշի­րը՝ Լոնդո­նից։
Աղբյուրը՝

Հիշեցնենք, որ Լիբա­նա­նում ապրում է հայկա­կան համայնքը, որը կենտրո­նա­ցած է Բեյրութ քաղա­քում։ Այս պահին լուրեր չկան հայե­րի շրջա­նում վիրա­վորնե­րի կամ զոհե­րի մասին, սակայն այն ինչ տեղի է ունե­նում Լիբա­նա­նում, խիստ մտա­հո­գիչ է։ Հարկ ենք համա­րում նշել, որ անհրա­ժեշտ է ձեռնարկել առա­վե­լա­գույնը Լիբա­նա­նի հայ բնա­կիչնե­րի առա­ջին անհրա­ժեշտության կարիքնե­րի բավա­րարման, կամ, անհրա­ժեշտության դեպքում նրանց ապա­հով էվա­կուա­ցումը Հայաստան իրա­գործե­լու համար(խմբ․)