Հովա­զը Եւ Մուկը

Մաս Բ

Երբ Լավրո­վը խճճում էր ԱՄՆ‑ի անփորձ ՄԱԿ‑ի դիվա­նա­գետնե­րին, Վաշինգտո­նը ի վերջո ուղարկեց իր ծանրակշիռնե­րից մեկին՝ Թոմ Փիքե­րինգին։ Նա միակ դիվա­նա­գետն էր, ում ես տեսել եմ, որ կարող էր համե­մատվել Լավրո­վի հետ, բայց, ի տարբե­րություն Լավրո­վի, նա աշխա­տում էր իր մայրե­նի լեզվով, քանի որ անձնա­կան բանակցություննե­րի ընթացքում թարգմա­նիչներ չկա­յին, և Լավրո­վը ստիպված էր խոսել անգլե­րեն։

Washington Spectator

Լավրո­վը, բնա­կա­նա­բար, բազմա­լե­զու է։ Նրա անգլե­րե­նը նույնիսկ ավե­լի լավն է, քան շատ անգլիա­ցի­նե­րի­նը։ Երբ նա ելույթ էր ունե­նում Խորհրդում՝ ռուսե­րե­նով, որը ՄԱԿ‑ի պաշտո­նա­կան լեզունե­րից մեկն է, նա միա­ժա­մա­նակ լսում էր իր խոսքի անգլե­րեն թարգմա­նությունը։ Ժամա­նակ առ ժամա­նակ նա կարճ դադար էր վերցնում, դնում ականջա­կա­լը, թեքվում դեպի խոսա­փո­ղը և—այս անգամ անգլերենով—ասում մի բան այսպի­սի․ «Ներե­ցեք, բայց իմ խոսքի թարգմա­նությունը սխալ է, իրա­կա­նում ես ասել եմ՝ ‘Իրա­քի անա­պա­տում VX քիմիա­կան զենքի մնա­ցորդնե­րի հայտնա­բե­րումը որևէ կերպ չի նշա­նա­կում, որ դեռևս կան VX պաշարներ»։
Երբ նա լսում էր այլ դեսպաննե­րի ձանձրա­լի ու անտե­ղի ելույթնե­րը, կարե­լի էր տեսնել, թե ինչպես է գրառման տետրի էջին բարդ ու բարո­կո ոճի նախշեր ուրվագծում։ Երբեմն նա դրանք թողնում էր իր տեղում, և երի­տա­սարդ դիվա­նա­գետնե­րը հավա­քում էին դրանք որպես հուշանվեր (ես՝ ոչ)։
Խնդրում եմ սա ընկա­լել բացա­ռա­պես որպես մասնա­գի­տա­կան հիացմունք․ ինքը՝ Լավրո­վը, ատե­լի անձնա­վո­րություն է։ Նա ուրա­խությամբ ներկա­յացնում է մի երկիր, որի առաջնորդը անօ­րի­նա­կան ներխուժումներ է իրա­կա­նացնում այլ երկրնե­րի տարածքում, որի զորքե­րը զանգվա­ծա­յին, համա­կարգված ու դաժան խոշտանգումներ են իրա­կա­նացնում, և որի ռեժի­մը վերացնում է քաղա­քա­կան ընդդի­մա­խոսնե­րին։ Ցավա­լի է արդա­րության և միջազգա­յին իրա­վունքի համար, որ Լավրո­վը Պուտի­նի մարդն է, ոչ թե մերը։
Այնպի­սի մանրակրկիտ բանակցություննե­րում, որոնցում հիմա ստիպված են ներգրավվել ամե­րի­կա­ցի­նե­րը, երբ նրանք պատրաստվում են Ուկրաի­նան «փոխա­նա­կել», Լավրո­վը ահռե­լի ուժ է։ Նա հմուտ է ՄԱԿ‑ի բանաձև­ե­րի բարդության և բառա­խա­ղե­րի մեջ, ինչպես նաև ընդհանրա­պես դիվա­նա­գի­տա­կան պայմա­նա­վորվա­ծություննե­րի նրբություննե­րի հարցում։ Ես մեկ տարի անցկացրե­ցի ՄԱԿ‑ի Անվտանգության խորհրդի թիվ 1284 բանաձևը (SCR 1284) մշա­կե­լով, որը վերա­բե­րում էր Իրա­քում զենքի ստուգումնե­րին և պատժա­մի­ջոցնե­րին։ Այն ժամա­նակվա ԱՄՆ ազգա­յին անվտանգության խորհրդա­կա­նը դրա տեքստը բնութագրեց որպես «Թալմուդյան»՝ իր բարդության մակարդա­կով։ Ֆրանսիան, Չինաստա­նը և Ռուսաստա­նը ամիսներ շարունակ հրա­ժարվում էին այն ընդունել։ Մենք և ԱՄՆ‑ն միայն մի քանի ամիս շարունակված փակ դեսպա­նա­կան բանակցություննե­րից հետո կարո­ղա­ցանք անցկացնել բանաձևը՝ դժբախտ (այժմ վերա­կա­ռուցված) ԱՄՆ ներկա­յա­ցուցչության շենքում, որը գտնվում էր ՄԱԿ‑ի դիմաց՝ First Avenue-ում (նաև սարսա­փե­լի սուրճ ունեին)։
Փաստա­ցի, դա ԱՄՆ-Ռուսաստան բանակցություն էր, որովհետև բրի­տա­նա­ցի­ներն ու ֆրանսիա­ցի­նե­րը նշա­նա­կություն չունեին՝ նրանք, համա­պա­տասխա­նա­բար, կամ ամե­րի­կա­ցի­նե­րի, կամ ռուսնե­րի հետ էին քվեարկե­լու (իսկ չինա­ցի­նե­րի ներկա­յությունն այնքան էլ չէր զգացվում, քանի որ նրանք համա­ձայնվում էին այն ամե­նի հետ, ինչ ընդունե­լի էր ռուսնե­րի համար)։ Երբ Լավրո­վը խճճում էր ԱՄՆ‑ի անփորձ ՄԱԿ‑ի դիվա­նա­գետնե­րին, Վաշինգտո­նը ի վերջո ուղարկեց իր ծանրակշիռնե­րից մեկին՝ Թոմ Փիքե­րինգին։ Նա միակ դիվա­նա­գետն էր, ում ես տեսել եմ, որ կարող էր համե­մատվել Լավրո­վի հետ, բայց, ի տարբե­րություն Լավրո­վի, նա աշխա­տում էր իր մայրե­նի լեզվով, քանի որ անձնա­կան բանակցություննե­րի ընթացքում թարգմա­նիչներ չկա­յին, և Լավրո­վը ստիպված էր խոսել անգլե­րեն։ Փիքե­րինգը օրեր շարունակ, ժամ առ ժամ Լավրո­վին դիմա­կա­յում էր կետ առ կետ, փաստարկ առ փաստարկ։ Դա դիվա­նա­գի­տա­կան բանակցություննե­րի իսկա­կան վարպե­տության դաս էր, և առա­ջին անգամ ես տեսա, թե ինչպես Լավրովն ընկրկեց։
Ցավոք ամե­րի­կա­ցի­նե­րի համար, իսկ ավե­լի շատ՝ ուկրաի­նա­ցի­նե­րի, Ռուբիոն հաստատ Թոմ Փիքե­րինգը չէ։ Ես դիտում էի, թե ինչպես է Լավրո­վը Ռիա­դի ճոխ սեղա­նի վրա­յից նրան «հեշտ որս» դիտարկում։ Գումա­րած՝ Վաշինգտոնն արդեն «ծախել էր ողջ տնտե­սությունը» Ռուսաստա­նին՝ թույլ տալով բանակցա­յին հիմնա­կան սխալնե­րը․
ա) հայտա­րա­րե­լով, որ «ժամա­նակն է խաղա­ղություն հաստա­տել» (երբ շարունակվող պատե­րազմը չի սպա­սարկում Ռուսաստա­նի շահե­րը, քանի որ այն կորցնում է հսկա­յա­կան թվով զորք և տեխնի­կա),
բ) նշե­լով, որ ցանկա­ցած խաղա­ղության պայմա­նագրով Ուկրաի­նան պետք է զիջի տարածքներ (երբ ԱՄՆ‑ի և Ուկրաի­նա­յի նախկին դիրքո­րո­շումը պահանջում էր, որ Ռուսաստա­նը հեռա­նա Ուկրաի­նա­յի ամբողջ տարածքից, ներառյալ Ղրի­մը)․ ըստ Թրամփի կողմնա­կիցնե­րի, սա պարզա­պես «իրա­տե­սություն» է,
գ) հայտա­րա­րե­լով, որ ԱՄՆ‑ն ռազմա­կան օգնություն չի ցուցա­բե­րի Ուկրաի­նա­յին (մինչդեռ հենց այդ սպառնա­լիքն էր զսպում Ռուսաստա­նին, օրի­նակ՝ ԱՄՆ‑ի կողմից զանգվա­ծա­յին կոնվենցիո­նալ հարվածնե­րի սպառնա­լի­քը, եթե ռուսնե­րը երբևէ օգտա­գործեին տակտի­կա­կան միջուկա­յին զենք Ուկրաի­նա­յում),
դ) անկա­յուն դիրքո­րո­շում որդեգրե­լով (ըստ The New York Times‑ի՝ Ռուբիոն եվրո­պա­ցի դաշնա­կիցնե­րին վստա­հեցնում է, որ իրա­կա­նում Թրամփը չի նշա­նա­կում այն, ինչ ասում է Ուկրաի­նա­յի մասին—կարծես թե ռուսնե­րը The New York Times չեն կարդում),
ե) սեփա­կան թիմին թուլացնե­լով՝ ուկրաի­նա­կան հարցով ԱՄՆ‑ի հատուկ բանագնա­ցի՝ Քիթ Քելլո­գի դերը նվա­զեցնե­լով, անգամ նրան բացա­ռե­լով իրա­կան բանակցություննե­րից, ինչը խոչընդո­տում է ԱՄՆ‑ի՝ միա­ժա­մա­նակ մի քանի երկրնե­րի հետ աշխա­տե­լու հնա­րա­վո­րությունը, քանի որ այժմ ոչ ոք չի կարող վստա­հել Քելլո­գի (կամ նույնիսկ Ռուբիո­յի) խոսքին, իսկ Ամե­րի­կա­յի դաշնա­կիցնե­րը ստիպված են խաղալ անհե­թեթ խաղ՝ կռա­հե­լով, թե իրա­կա­նում ինչ նկա­տի ունի Թրամփը,
զ) բանակցություննե­րից բացա­ռե­լով իր իսկ կողմում գտնվող երկրնե­րին, այնպես որ Ռուսաստա­նը ստիպված է առնչվել միայն մեկ՝ բավա­կա­նին ոչ կոմպե­տենտ բանակցո­ղի հետ (իսկ այժմ արդեն պարզ է, որ Թրամփի վարչա­կազմը և Եվրո­պան իրա­կա­նում նույն կողմում չեն)։
Աղբյուրը՝
https://washingtonspectator.org/the-leopard-and-the-mouse/?fbclid=IwY2xjawIrvPVleHRuA2FlbQIxMAABHaJNVYiIIBgC-C2ruGCR_gxkb0zL9wc8zurRQt5qH9bsUnR4Hn7zuf4I5w_aem_DbKSji30UhhBgIMjNpk0tw

Թարգմա­նեց՝
Արա­յիկ Մկրտումյա­նը