Մաս 37
Ակնհայտ էր, որ դժգոհություններն ուղղորդված էին հենց Ալիեւի աշխատակազմից: Ադրբեջանն այդ կերպ միջազգային հանրությանն ազդակ էր հղում, որ Ստեփանակերտում իշխանափոխությունը լեգիտիմ չի ճանաչում, իսկ Արայիկ Հարությունյանի երդմնակալության ցուցադրականությունն ընդունում է որպես «նետված մարտահրավեր»:
Վահրամ Աթանեսյան
Լեռնային Ղարաբաղի նախագահական վերջին ընտրություններն արտառոց էին ոչ միայն թեկնածուների առատությամբ, այլեւ կազմակերպվածությամբ: Ո՞վ էր, մասնավորապես, Արայիկ Հարությունյանին խորհուրդ տվել, որ քարոզարշավն սկսի Կովսականից: Դա ակնհայտ խորհրդանշական էր եւ ազդակ էր Ադրբեջանին, որ նոր իշխանությունները ԼՂ կարգավորման հարցում շարունակելու են պնդել, որ Արաքսի ափամերձ տարածքների եւ Ստեփանակերտի կարգավիճակը նույնական է, Արցախի սահմանադրությամբ ամրագրված ամբողջականությունը քննարկման ենթակա չէ:
Ոչ միայն արտառոց, ձեւավորված ավանդույթից բոլոր առումներով դուրս էր նա Արայիկ Հարությունյանի երդմնակալության արարողությունը: Մինչ այդ ԼՂՀ ընտրված նախագահը պաշտոնն ստանձնում էր Ազգային ժողովի հատուկ նիստում, որ հրավիրվում էր խորհրդարանի նստավայրում: Այդ ավանդույթն առաջին անգամ խախտեց Բակո Սահակյանը, ում երդմնակալության արարողությունը կազմակերպվեց ՊԲ Սպայի տան ընդարձակ դահլիճում: Բայց ամեն դեպքում արարողությունը կատարվեց Ստեփանակերտում: Արայիկ Հարությունյանի երդմնակալության վայր ընտրվեց Շուշին: Հանդիսությանը ներկա էր վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը՝ տիկնոջ հետ: Հանդիսավոր արարողությանը հաջորդեց զանգվածային զբոսախնջույք, որ կազմակերպվել էր Շուշիի պատմական բերդի տարածքում: Թե երդմնակալության արարողությունը, թե տոնական խնջույքը, որին մի քանի հարյուր մարդ էր մասնակցում Ստեփանակերտից եւ Երեւանից, առանձնահատուկ ջանասիրությամբ տեսանկարահանվեցին եւ լայնորեն տարածվեցին:
Այդ օրվա ադրբեջանական մամուլը հեղեղված էր վրեժխնդրության կոչերով: Տասնյակ հրապարակումների հեղինակներ Իլհամ Ալիեւի «խստորեն քննադատեցին», թե ինչու հեռահար հրթիռներով հարվածելու եւ տոնախմբությունը համահայկական սգի վերածելու հրաման չի արձակել: Ակնհայտ էր, որ դժգոհություններն ուղղորդված էին հենց Ալիեւի աշխատակազմից: Ադրբեջանն այդ կերպ միջազգային հանրությանն ազդակ էր հղում, որ Ստեփանակերտում իշխանափոխությունը լեգիտիմ չի ճանաչում, իսկ Արայիկ Հարությունյանի երդմնակալության ցուցադրականությունն ընդունում է որպես «նետված մարտահրավեր»: Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը տեղյա՞կ էր Արցախի նախագահի ընտրության եւ երդմնակալության կապակցությամբ Բաքվի կոշտ, գրեթե ռազմական հարձակում հուշող կեցվածքին, Ստեփանակերտն ինչպե՞ս էր գնահատում ստեղծված կացությունը: Այս հարցերի պատասխանը հնարավոր էր գուշակել նախագահի պաշտոնում Արայիկ Հարությունյանի առաջին քայլերից:
Ցավոք, նոր իշխանության ձեւավորումը չէր վկայում, որ Ստեփանակերտը «տնային աշխատանք է կատարել» կամ կատարելու մտադրություն ունի: Նախագահի պաշտոնում Արայիկ Հարությունյանի միակ պահանջված քայլը, թերեւս, «Ազատ հայրենիք» եւ «Միսանական հայրենիք» կուսակցությունների միջեւ համագործակցության մասին հուշագրի ստորագրումը եւ Անվտանգության խորհրդի քարտուղարի պաշտոնում Սամվել Բաբայանի նշանակումն էր: Չափազանց արտառոց էր, որ նախագահական ընտրություններում նրա հիմնական մրցակից Մասիս Մայիլյանը վերանշանակվեց արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնում, իսկ Դավիթ Բաբայանին վերապահվեց արտաքին քաղաքական հարցերով խորհրդականի պաշտոնը: Խորհրդարանի խոսնակ ընտրվեց «Ազատ հայրենիք» կուսակցության ներկայացուցիչ Արթուր Թովմասյանը, պետական նախարար՝ Գրիգորի Մարտիրոսյանը: Նա, թերեւս, այդ թիմի միակ պրոֆեսիոնալ անդամն էր, ով պետական ծառայության ավելի քան տասնամյա ճանապարհ էր անցել եւ վաստակել պարկեշտ պաշտոնյայի համբավ: Ի՞նչ հաշվարկի վրա էր ձեւավորվել Արայիկ Հարությունյանի «թիմը», որտեղ ավելի շատ նախկին իշխանության հովանավորյալներ կային՝ կարելի է, թերեւս, բացատրել նախագահական ընտրությունների քաղաքական երկիմաստությամբ, որ մինչեւ վերջ մնաց չհաղթահարված: Հանրության համար այդպես էլ մնաց գաղտնիք՝ պաշտոնն ստանձնող Արայիկ Հարությունյանը գիտակցու՞մ էր, որ «վաղը պատերազմ» է, թե՞ նախագահի պաշտոնին էր հասել, որպեսզի անձնական հավակնությունները բավարարի:
(Շարունակելի)