Թրամփը Կտրուկ Փոխել Է Իր Վերա­բերմունքը

Զելենսկու հետ հանդիպման ժամա­նակ Թրամփին հարցին՝ արդյո՞ք կարծում է, որ ԱՄՆ‑ի ՆԱՏՕ-ական դաշնա­կիցնե­րը պետք է խոցեն ռուսա­կան ինքնա­թիռնե­րը, եթե դրանք ներխուժեն եվրո­պա­կան օդա­յին տարածք։ «Այո, կարծում եմ», — պատասխա­նեց նա։

Financial Times

ԱՄՆ նախա­գա­հը ազդա­րա­րում է դիրքո­րոշման փոփո­խության մասին և ենթադրում, որ Կիևը, Եվրո­պա­յի և ՆԱՏՕ‑ի աջակցությամբ, կարող է վերա­կանգնել իր նախկին սահմաննե­րը։ Սա կտրուկ փոփո­խություն է ԱՄՆ նախա­գա­հի դիրքո­րոշման մեջ՝ կապված երկու երկրնե­րի միջև ընթա­ցող պատե­րազմի հետ։ Թրամփն ընդգծել է, որ Ուկրաի­նան՝ Եվրո­պա­յի և ՆԱՏՕ‑ի աջակցությամբ, պետք է կարո­ղա­նա վերա­կանգնել այն սահմաննե­րը, որոնք գոյություն ունեին մինչև հակա­մարտությունը։ Նրա փորձե­րը միջնորդե­լու Ուկրաի­նա­յում պատե­րազմը դադա­րեցնե­լու հարցում, փակուղի մտան անցյալ ամիս Ալյասկա­յում Ռուսաստա­նի նախա­գահ Վլա­դի­միր Պուտի­նի հետ հանդի­պումից հետո։

Սակայն ՄԱԿ‑ի Գլխա­վոր վեհա­ժո­ղո­վի շրջա­նա­կում Ուկրաի­նա­յի նախա­գահ Վլա­դի­միր Զելենսկու հետ բանակցություննե­րից հետո, Թրամփը երեքշաբթի իր սոցիա­լա­կան ցանցե­րում գրել է․ «Կարծում եմ՝ Ուկրաի­նան, Եվրո­պա­կան միության աջակցությամբ, ի վիճա­կի է կռվել և ՎԵՐԱԴԱՐՁՆԵԼ ամբողջ Ուկրաի­նան իր սկզբնա­կան տեսքով»։ Ավե­լի վաղ Թրամփը նաև հայտա­րա­րել էր, որ ՆԱՏՕ‑ի անդամնե­րը պետք է խոցեն ռուսա­կան կործա­նիչնե­րը, եթե դրանք հատեն եվրո­պա­կան օդա­յին տարածքը, թեև նա չէր երաշխա­վո­րել ԱՄՆ‑ի մասնակցությունը նման ռազմա­կան գործո­ղություննե­րին։

Թրամփի մեկնա­բա­նություննե­րը Ուկրաի­նա­յի տարածքա­յին ամբողջա­կա­նության վերա­բերյալ կտրուկ տարբերվում են նրա նախկին դիրքո­րո­շումից, ըստ որի Կիևը պետք է զիջումներ աներ Մոսկվա­յին՝ պատե­րազմը ավարտե­լու նպա­տա­կով, այդ թվում՝ հրա­ժարվեր իր տարածքնե­րի մի մասից։ Երեքշաբթի նա գրել է իր Truth Social հարթա­կում․ «Ժամա­նա­կի ընթացքում, համբե­րությամբ և Եվրո­պա­յի, մասնա­վո­րա­պես ՆԱՏՕ‑ի ֆինանսա­կան աջակցությամբ, նախկին սահմաննե­րի վերա­կանգնումը, որոնցից սկսվեց այս պատե­րազմը, լիո­վին հնա­րա­վոր է»։

Նա նույնիսկ ենթադրել է, որ Ուկրաի­նան կարող է նոր տարածքներ ստա­նալ․ «Ով գիտե, գուցե [նա] նույնիսկ կարո­ղա­նա ստա­նալ ավե­լին»։ Թրամփը հայտա­րա­րել է, որ Ռուսաստա­նը «անի­մաստ է պատե­րազմում», ինչը նրան դարձնում է «թղթե վագրի» նման, հավե­լե­լով, որ Մոսկվան գտնվում է «ՄԵԾ» տնտե­սա­կան դժվա­րություննե­րի մեջ և հիմա «ժամա­նակն է, որ Ուկրաի­նան գործի»։ Նա նաև ասել է, որ ԱՄՆ‑ն շարունա­կե­լու է զենք մատա­կա­րա­րել ՆԱՏՕ‑ի մյուս անդամնե­րին, որպեսզի այդ երկրնե­րը կարո­ղա­նան այն օգտա­գործել ըստ սեփա­կան հայե­ցո­ղության։ ԱՄՆ‑ի ՆԱՏՕ-ական դաշնա­կիցնե­րը արդեն Կիև­ին  ամե­րիկյան են ուղարկում։ 

Ավե­լի ուշ, երեքշաբթի Զելենսկին հայտա­րա­րեց, որ Թրամփը իրենց հանդիպման ժամա­նակ խոստա­ցել է ուժե­ղացնել ճնշումը Մոսկվա­յի և անձամբ Վլա­դի­միր Պուտի­նի վրա՝ հավե­լե­լով, որ ակնկա­լում է ԱՄՆ‑ի կողմից պատժա­մի­ջոցներ Ռուսաստա­նի առաջնորդի դեմ։

«Թրամփը հասկա­նում է, որ մեզ անհրա­ժեշտ է ուժե­ղացնել ճնշումը [Պուտի­նի] վրա։ Մեզ պետք է ճնշում՝ ուղղա­կիո­րեն Պուտի­նի, էներգե­տիկ ցանցի, ֆինանսա­կան համա­կարգի, բանկա­յին համա­կարգի և այլնի վրա։ Մենք այս ամե­նի մասին մանրա­մասն խոսե­ցինք։ Եվ մենք ակնկա­լում ենք պատժա­մի­ջոցներ ԱՄՆ‑ի կողմից», — ասել է Ուկրաի­նա­յի նախա­գա­հը Fox News-ին տված հարցազրույցում։

Ֆրանսիա­յի նախա­գահ Էմա­նուել Մակրո­նի հետ հանդիպման ժամա­նակ Թրամփը հայտա­րա­րել է, որ «Ռուսաստա­նը պետք է կանգնեցներ» Ուկրաի­նա­յի պատե­րազմը, ինչը նահանջ էր նրա նախկին հայտա­րա­րություննե­րից, որոնցում նա պատասխա­նատվություն էր դնում և՛ Մոսկվա­յի, և՛ Կիևի վրա։ Նա նաև նշել է, որ իր «լավ հարա­բե­րություննե­րը» Պուտի­նի հետ «ոչինչ չեն նշա­նա­կում»։

Թրամփը Պուտի­նին ներկա­յացրել է մի շարք վերջնագրեր․ կամ համա­ձայնել հրա­դա­դա­րի վրա, կամ բախվել հետև­անքնե­րի, սակայն նա զերծ մնաց Մոսկվա­յի նկատմամբ պատժա­մի­ջոցներ կիրա­ռե­լուց։

Երեքշաբթի, ըստ ամե­նայնի, Թրամփը խաղաղ բանակցություննե­րի համար ևս մեկ վերջնա­ժամկետ սահմա­նեց։ Երբ նրան հարցրե­ցին՝ վստահո՞ւմ է արդյոք Պուտի­նին, նախա­գա­հը պատասխա­նեց, որ այդ մասին աշխարհին կտե­ղե­կացնի «մոտ մեկ ամսվա ընթացքում»։ Զելենսկու հետ հանդիպման ժամա­նակ Թրամփին հարցրին՝ արդյոք կարծում է, որ ԱՄՆ‑ի ՆԱՏՕ-ական դաշնա­կիցնե­րը պետք է խոցեն ռուսա­կան ինքնա­թիռնե­րը, եթե դրանք ներխուժեն եվրո­պա­կան օդա­յին տարածք։ «Այո, կարծում եմ», — պատասխա­նեց նա։

Նա նաև ավե­լացրեց, որ ԱՄՆ զինված ուժե­րի ուղղա­կի մասնակցությունը ՆԱՏՕ‑ի անդամնե­րին աջակցե­լու հարցում՝ Ռուսաստա­նի ներխուժման դեպքում, «կախված է իրա­վի­ճա­կից»։ Եվրո­պան գտնվում է բարձր պատրաստության մեջ՝ Ռուսաստա­նի կողմից ՆԱՏՕ‑ի անդամ երկրնե­րի օդա­յին տարածքի բազմա­թիվ խախտումնե­րից հետո վերջին շաբաթնե­րին։ Այս միջա­դե­պե­րը բացա­հայտել են ռազմա­կան դաշինքի արև­ելյան թևի խոցե­լիությունը։ Ռուսաստա­նի անօ­դա­չունե­րը կամ կործա­նիչնե­րը բազմիցս ներխուժել են Լեհաստա­նի, Ռումի­նիա­յի և Էստո­նիա­յի օդա­յին տարածք, ինչը ստի­պել է ՆԱՏՕ-ին պատասխան արձա­գանքով օդ բարձրացնել իր ինքնա­թիռնե­րը։ Լեհաստա­նում գրանցված միջա­դե­պը դարձավ ՆԱՏՕ‑ի և Մոսկվա­յի զինված ուժե­րի առա­ջին ուղիղ բախումը Ուկրաի­նա­յի պատե­րազմի սկսվե­լուց ի վեր։

Դանիան երեքշաբթի տեղե­կացրեց, որ Կոպենհա­գե­նի օդա­նա­վա­կա­յա­նի աշխա­տանքը լրջո­րեն խախտվել է անօ­դա­չունե­րի օդա­յին տարածք ներթա­փանցման հետև­անքով։ Վարչա­պետ Մետե Ֆրե­դե­րիկսե­նը հայտա­րա­րեց․ «Չեմ կարող բացա­ռել, որ սա Ռուսաստա­նի ձեռքի գործն է»։

Թրամփի հայտա­րա­րություննե­րը հակադրվում են ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիո­յի դիրքո­րոշմա­նը, որը ավե­լի վաղ նույն օրը նշել էր, որ ռուսա­կան կործա­նիչնե­րը պետք է որսալ և խոցել միայն այն դեպքում, եթե դրանք հարձակվեն ՆԱՏՕ‑ի դաշնա­կիցնե­րի վրա։

«Չեմ կարծում, որ որևէ մեկը խոսել է ռուսա­կան ինքնա­թիռնե­րը խոցե­լու մասին, եթե դրանք չեն հարձակվում։ Կարծում եմ, դուք տեսել եք, թե ինչպես է ՆԱՏՕ‑ն արձա­գանքում նման ներխուժումնե­րին՝ այնպես, ինչպես միշտ է արձա­գանքում… ք», — ասել է Ռուբիոն CBS-ին տված հարցազրույցում։ Նա նաև ընդգծել է․ «Մենք աշխա­տե­լու ենք մեր դաշնա­կիցնե­րի հետ՝ պաշտպա­նե­լու ՆԱՏՕ‑ի յուրա­քանչյուր սանտի­մետր տարածքը։ Այդ պարտա­վո­րությունը մնում է անփո­փոխ»։

աղբյուրը՝