Ընտրություննե­րի Արդյունքնե­րը Նպաստում Են Խաղա­ղության Ամրապնդմա­նը

Ընտրություննե­րի ընթացքում գործել են նաև հիբրի­դա­յին ազդե­ցության մեխա­նիզմներ, որոնց հակազդե­լու համար իրա­կա­նացվել են համա­պա­տասխան միջո­ցա­ռումներ։

Սոնա Ղազարյան

Լուրե­րը զրուցել է ԱԺ ՔՊ խմբակցության պատգա­մա­վոր Սոնա Ղազարյա­նի հետ։ Զրույցի ընթացքում նա վերլուծում է հետընտրա­կան քաղա­քա­կան իրա­վի­ճա­կը, հաստա­տե­լով «Քաղա­քա­ցիա­կան պայմա­նա­գիր» կուսակցության հաղթա­նա­կի լեգի­տի­մությունը և ժողովրդա­վա­րա­կան բնույթը։ Նա խստո­րեն դատա­պարտում է ընդդի­մության փորձե­րը՝ կասկա­ծի տակ դնե­լու քվեարկության արդյունքնե­րը, և զգուշացնում է, որ ընտրողնե­րի կամքի դեմ գնա­լը կարող է հանգեցնել հանրա­յին լուրջ ցասման։ Զրույցի առանցքա­յին թեմա­ներն են իրա­վա­կան պատասխա­նատվությունը ընտրա­կա­շառքնե­րի համար, պետա­կան ինստի­տուտնե­րի պաշտպա­նությունը և խաղա­ղության օրա­կարգի առաջմղումը նոր մանդա­տի միջո­ցով։ Բացի այդ, անդրա­դարձ է կատարվում արտա­քին քաղա­քա­կան մարտահրա­վերնե­րին, շուկա­նե­րի դիվերսիֆի­կացմա­նը և հիբրի­դա­յին սպառնա­լիքնե­րի դեմ պայքա­րին՝ նպա­տակ ունե­նա­լով ամրապնդել Հայաստա­նի ինքնիշխա­նությունն ու կայունությունը։

Սոնա Ղազարյա­նը նշեց, որ վերջին ընտրություննե­րը եղել են ազատ և ժողովրդա­վա­րա­կան, և շնորհա­կա­լություն հայտնեց այն հարյուր հազա­րա­վոր քաղա­քա­ցի­նե­րին, որոնք մասնակցել են քվեարկությա­նը և վստա­հության քվե տվել իրենց քաղա­քա­կան ուժին։ Նրա խոսքով՝ ստացված արդյունքնե­րը ոչ միայն վերա­հաստա­տել են կուսակցության դիրքե­րը, այլև ավե­լացրել են նախորդ ընտրություննե­րի համե­մատ ստա­ցած ձայնե­րի քանա­կը։ Պատգա­մա­վո­րը կարծում է, որ քաղա­քա­ցի­նե­րի քվեն եղել է հանուն ժողովրդա­վա­րության և խաղա­ղության։

Սոնա Ղազարյա­նը կտրուկ արձա­գանքեց ընդդի­մության հայտա­րա­րություննե­րին ընտրա­կեղծիքնե­րի և վարչա­կան ռեսուրսի կիրառման վերա­բերյալ։ Նա ասաց, որ նման մեղադրանքներ ներկա­յացնողնե­րը պետք է դրանք հիմնա­վո­րեն դատա­րա­նում, քանի որ հակա­ռակ դեպքում դրանք զրպարտություն են։ Պատգա­մա­վո­րը դիտարկեց, որ ընտրություննե­րի լեգի­տի­մությունը կասկա­ծի տակ դնե­լը ոչ թե իշխա­նության, այլ պետա­կա­նության դեմ պայքա­րի դրսև­ո­րում է։ Նրա գնա­հատմամբ՝ որոշ քաղա­քա­կան ուժեր փորձում են ապա­լե­գի­տի­մացնել ընտրություննե­րի ինստի­տուտը, որը վերա­կանգնվել է 2018 թվա­կա­նից հետո։

ՔՊ պատգա­մա­վորն ընդգծեց, որ ընտրա­կա­շառքի վերա­բերյալ ցանկա­ցած դեպք պետք է ստա­նա իրա­վա­կան գնա­հա­տա­կան։ Նա նշեց, որ իրա­վա­պահ մարմիննե­րը արդեն իսկ զբաղվում են մի շարք գործե­րով, և ընտրա­կա­շառք բաժա­նե­լու կամ ստա­նա­լու մեջ ներգրավված անձինք պետք է պատասխա­նատվության ենթարկվեն։ Ղազարյա­նը հայտնեց, որ կան տեղե­կություններ ընտրա­կա­շառքի գործե­րով անցնող որոշ թեկնա­ծունե­րի՝ երկրից հեռա­նա­լու փորձե­րի մասին, սակայն, նրա համոզմամբ, պատասխա­նատվությունից խուսա­փել չի հաջողվե­լու։

Պատգա­մա­վո­րը պնդեց, որ իրենց քաղա­քա­կան ուժը քարո­զարշա­վի ընթացքում լայն շփումներ է ունե­ցել քաղա­քա­ցի­նե­րի հետ և այցե­լել է երկրի բազմա­թիվ համայնքներ։ Նրա խոսքով՝ ընդդի­մության հիմնա­կան խնդի­րը հասա­րա­կության իրա­կան տրա­մադրություննե­րից կտրված լինելն է։ Սոնա Ղազարյա­նը կարծում է, որ քաղա­քա­ցի­նե­րը բավա­կան փորձ ունեն տարբե­րա­կե­լու իրա­կան աջակցությունը վարչա­կան ռեսուրսի կամ կազմա­կերպված մասնակցության միջո­ցով ստեղծված պատկե­րից։  

Անդրա­դառնա­լով վերա­հաշվարկնե­րի թեմա­յին՝ պատգա­մա­վո­րը նշեց, որ որոշ վերա­հաշվարկնե­րի արդյունքում նաև ՔՊ‑ի օգտին լրա­ցուցիչ ձայներ են արձա­նագրվել։ Նա շեշտեց, որ ընտրա­տե­ղա­մա­սե­րում ներկա են եղել ընդդի­մության ներկա­յա­ցուցիչնե­րը, որոնք ստո­րագրել են արձա­նագրություննե­րը, ուստի դժվար է խոսել համա­կարգա­յին կեղծիքնե­րի մասին։ Ղազարյա­նի խոսքով՝ ընտրա­կան գործընթա­ցի բոլոր փուլե­րում ընդդի­մությունը հնա­րա­վո­րություն է ունե­ցել վերահսկե­լու հաշվարկնե­րը։

Խոսե­լով այն երկու ընտրա­տե­ղա­մա­սե­րի մասին, որոնց արդյունքնե­րը Կենտրո­նա­կան ընտրա­կան հանձնա­ժո­ղո­վը անվա­վեր է ճանա­չել, պատգա­մա­վո­րը նշեց, որ որո­շումը կայացվել է ընդդի­մության բարձրացրած հարցե­րի հիման վրա։ Նրա դիտարկմամբ՝ եթե քաղա­քա­կան ուժե­րը պահանջում են ստուգումներ և քննություններ, ապա պետք է պատրաստ լինեն նաև դրանց հետև­անքնե­րին։ Նա ընդգծեց, որ վերջնա­կան որո­շումնե­րը պետք է կայացվեն ընտրա­կան օրենսդրության շրջա­նակնե­րում։ Ընդդի­մության՝ Սահմա­նադրա­կան դատա­րան դիմե­լու իրա­վունքը ժողովրդա­վա­րա­կան գործընթա­ցի մաս է, սակայն կոչ արեց չփորձել սրել հասա­րա­կա­կան լարվա­ծությունը։ Նրա խոսքով՝ քաղա­քա­ցի­նե­րի մեծ մասը դժգոհ է ոչ թե ընտրություննե­րի արդյունքնե­րից, այլ ընտրա­կա­շառքի մասին շրջա­նառվող տեղե­կություննե­րից ու նման երև­ույթնե­րից։ Ընդդի­մությունը չունի բավա­րար հանրա­յին աջակցություն լայնա­ծա­վալ փողո­ցա­յին շարժում կազմա­կերպե­լու համար։ Նրա կարծի­քով՝ քաղա­քա­ցի­նե­րը զգում են, երբ քաղա­քա­կան ուժե­րը փորձում են օգտա­գործել իրենց որպես գործիք, և այդ պատճա­ռով չեն արձա­գանքում նման կոչե­րին։

Անդրա­դառնա­լով երկրորդ փուլի հնա­րա­վո­րությա­նը՝ Սոնա Ղազարյա­նը նշեց, որ դրա համար անհրա­ժեշտ քաղա­քա­կան և իրա­վա­կան հիմքեր չկան։ Նրա խոսքով՝ իրենց քաղա­քա­կան ուժը ստա­ցել է բավա­րար ձայներ կառա­վա­րություն ձևա­վո­րե­լու համար, և այժմ առաջնա­հերթությունը խաղա­ղության օրա­կարգի իրա­կա­նա­ցումն է։ Նա ընդգծեց, որ ստա­ցած շուրջ 740 հազար ձայնե­րը մեծ պատասխա­նատվություն են և պարտա­վո­րեցնում են ծառա­յել քաղա­քա­ցի­նե­րի ակնկա­լիքնե­րին։

Ղազարյա­նը նաև մեկնա­բա­նեց վարչա­պե­տի նախընտրա­կան հայտա­րա­րություննե­րը պատե­րազմի վտանգի վերա­բերյալ։ Նա նշեց, որ ընտրություննե­րի արդյունքնե­րը թույլ են տվել ամրապնդել խաղա­ղության օրա­կարգը և նվա­զեցնել այն քաղա­քա­կան ուժե­րի ազդե­ցությունը, որոնք, իր կարծի­քով, նպաստում են հակա­մարտության և լարվա­ծության խորացմա­նը։ Պատգա­մա­վո­րը կարծում է, որ այժմ անհրա­ժեշտ է խաղա­ղությունը դարձնել ավե­լի ինստի­տուցիո­նալ և կայուն։ Խոսե­լով արտա­քին քաղա­քա­կան թեմա­նե­րի մասին՝ Ազգա­յին ժողո­վի պատգա­մա­վո­րը նշեց, որ Ռուսաստա­նի կողմից պաշտո­նա­կան արձա­գանքի բացա­կա­յությունը, հավա­նա­բար, պայմա­նա­վորված է վերջնա­կան արդյունքնե­րի սպա­սումով։ Նա կարծիք հայտնեց, որ ժամա­նա­կի ընթացքում նման արձա­գանք ևս կլի­նի։

Ռուսաստա­նի հետ տնտե­սա­կան հարա­բե­րություննե­րի շուրջ Սոնա Ղազարյա­նը նշեց, որ կառա­վա­րությունը աշխա­տում է առկա խնդիրնե­րի լուծման ուղղությամբ։ Նրա խոսքով՝ հայկա­կան արտադրանքի համար բացվում են նոր շուկա­ներ եվրո­պա­կան երկրնե­րում, և Հայաստա­նը փորձում է դիվերսիֆի­կացնել արտա­հանման ուղղություննե­րը։ Պատգա­մա­վո­րը կարծում է, որ ներկա­յիս մարտահրա­վերնե­րը կարող են վերածվել զարգացման հնա­րա­վո­րություննե­րի։

Անդրա­դառնա­լով արտա­քին ազդե­ցություննե­րի թեմա­յին՝ Ղազարյա­նը նշեց, որ ընտրություննե­րի ընթացքում գործել են նաև հիբրի­դա­յին ազդե­ցության մեխա­նիզմներ, որոնց հակազդե­լու համար իրա­կա­նացվել են համա­պա­տասխան միջո­ցա­ռումներ։ Նա նաև ուշադրություն հրա­վի­րեց արտերկրից ժամա­նած որոշ քաղա­քա­ցի­նե­րի մասնակցության հարցին՝ նշե­լով, որ այդ թեման հասա­րա­կության շրջա­նում քննարկումնե­րի տեղիք է տվել և կարող է դառնալ հետա­գա օրենսդրա­կան քննարկումնե­րի առարկա։

Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝