Ադրբեջանում Հայաստանը «վաղնջական ադրբեջանական հող» է անվանված դեռեւս 1991թ․ հոկտեմբերի 18-ին ընդունված «Պետական անկախության վերականգնման մասին» սահմանադրական ակտով։
Մուղնի
Ադրբեջանագետ Տաթեւիկ Հայրապետյանը անդրադարձել է Ադրբեջանի հանրակրթական դպրոցներում Հայաստանի պատմության խեղաթյուրմանը եւ դասագրքից մեջբերել․ «Հայկական ԽՍՀ‑ն ստեղծվել է պատմական ադրբեջանական հողերի արևմտյան մասում: Հետագայում Մոսկվայի ղեկավարությունը Ադրբեջանական ԽՍՀ-ին պատկանող հողերի մի մասը, ներառյալ Շարուր-Դերելայազը և Արևմտյան Զանգեզուրը, փոխանցեց Հայկական ԽՍՀ-ին: Արդյունքում Ադրբեջանը բաժանվեց Նախիջևանից: Մեր հայրենակիցները, որոնք բռնի կերպով տեղահանվել էին իրենց պապենական հողերից, հետագայում ձևավորեցին Արևմտյան Ադրբեջանի համայնքը: Այս համայնքը միջազգային կազմակերպություններում պաշտպանում է Արևմտյան Ադրբեջանում մեր պատմական ժառանգության պահպանումը և տեղահանված բնակչության իրավունքները: Նրանք շարունակում են պայքարել իրենց հայրենիք վերադառնալու համար»։
Նա գրել է, որ դա «կոչվում է ադրբեջանական զավթողական ծրագրի ներառում կրթական համակարգում, մի ողջ սերունդ է մեծանում՝ մտածելով, թե իր հարեւանությամբ գտնվող Հայաստանը, իբր, իր «հայրենիքն է»։
Ինչ վերաբերում է Ադրբեջանում պատմության նենգափոխումներին, ապա այստեղ առարկելիք չկա։ Բայց ադրբեջանագետի գրառումից տպավորություն է ստեղծվում, թե դա սկսվել է 2024 թվականից։ Մինչդեռ իրականություն է, որ Ադրբեջանում Հայաստանը «վաղնջական ադրբեջանական հող» է անվանված դեռեւս 1991թ․ հոկտեմբերի 18-ին ընդունված «Պետական անկախության վերականգնման մասին» սահմանադրական ակտով։
Տաթեւիկ Հայրապետյանը մասնագիտությամբ պատմաբան է, ԵրՊՀ-ում դասախոսում է 2016թ․-ից, 2018-ին «Ելք» դաշինքի համամասնական ցուցակով ընտրվել է ԱԺ պատգամավոր, եղել է խորհրդարանի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի անդամ։ Այսօր նա Հայաստանի իշխանություններից պահանջում է քաղաքական ճանապարհով վերջ տալ Ադրբեջանի «զավթողական քաղաքականությանը»։
Թե ինչու՞ իր պատգամավորության շրջանում նա այդ հարցը Ազգային ժողովի քննարկման առարկա չի դարձրել կամ որպես ուսումնասիրող այսօր չի հետաքրքրվում թեմայի նախապատմությամբ, չի անդրադառնում նախկին իշխանությունների, Հայաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի թերացումներին,-այս հարցերը բանավեճի նյութ են։ Իրականում Ադրբեջանի «զավթողական քաղաքականությունը» քաղաքական ճանապարհով կասեցված է․ անցյալ տարվա օգոստոսի 8‑ին Հայաստանը եւ Ադրբեջանը Վաշինգտոնում նախաստորագրել են խաղաղության եւ հարաբերությունների հաստատման մասին պայմանագիր, որով կողմերը միմյանց տարածքային ամբողջականությունը ճանաչում են ԽՍՀՄ կազմում ունեցած սահմաններում։
Պետք է աջակցել, որ այդ պայմանագիրը ստորագրվի, վավերացում անցնի եւ մտնի ուժի մեջ։ Դրանից հետո կողմերը կքննարկեն պատմության դասագրքերի հարցը։
Մուղնի
Վերոնշյալ գրառումը Մեր Ուղին‑ի խմբագրական կազմը ստացել է էլեկտրոնային հաղորդագրությամբ.