Ուկրաի­նան Զինվորնե­րի Խիստ Պակաս Է Զգում

Չնա­յած ուկրաի­նա­ցի­նե­րը պատրաստ էին կամա­վոր դառնալ հակա­մարտության առա­ջին ամիսնե­րին, և հարյուր հազա­րա­վոր մարդիկ կամա­վոր մեկնե­ցին ռազմա­ճա­կատ, վերջին մեկ տարվա ընթացքում մոբի­լի­զա­ցիան լուրջ խնդիր է դարձել Կիևի համար, քանի որ զորա­կո­չի թերթիկնե­րը բաժանվում են փողոցնե­րում: Հակա­մարտության սկզբից զինվո­րա­կան տարի­քի տղա­մարդկանց արգելվել է լքել երկի­րը։

The Guardian

Ըստ The Guardian‑ի՝ Ուկրաի­նա­յին բարդ որո­շումներ են սպասվում՝ ռազմա­ճա­կա­տում զորքե­րի սուր պակա­սի պատճա­ռով

Վերջերս Ուկրաի­նա­յի արևմտյան Կովել քաղա­քում սառցե մի օր զինվո­րա­կան համազգեստով ալե­հեր տղա­մարդը պատրաստվում էր գնացք նստել։ Փոքրի­կը գրկել է ծնկնե­րը՝ չցանկա­նա­լով բաց թողնել։ «Արի, Դիմա, հրա­ժեշտ տուր պապի­կին», — ասաց մայրը և հրեց նրան:
Մի քանի րոպե անց գնացքը հետ դուրս եկավ կայա­րա­նից՝ մեկնե­լով երկար ճանա­պարհորդության դեպի երկրի արև­ելք՝ դեպի ճակատ։ Դուստրն ու թոռը, երկուսն էլ արցունքնե­րի մեջ, ձեռքով ձեռքով շարժվե­ցին հարթա­կից։
Նման տեսա­րաններն այժմ սովո­րա­կան են Ուկրաի­նա­յում, որտեղ հյուծված և ուժասպառ բանա­կը ավե­լի ու ավե­լի շատ է կազմված տարեց տղա­մարդկանցից: Քանի որ երկի­րը մոտե­նում է Ռուսաստա­նի հետ երեք տարվա հակա­մարտությա­նը և անհանգիստ սպա­սում է Թրամփի ժամանմա­նը Սպի­տակ տուն, կադրե­րի խիստ պակա­սը առաջնագծում երկընտրանք է ստեղծում:
Նախա­գահ Զելենսկին ընդդի­մա­նում է Բայդե­նի վարչա­կազմի՝ մոբի­լի­զա­ցիոն տարի­քը 25-ից 18‑ի իջեցնե­լու հանրա­յին կոչե­րին՝ պատճա­ռա­բա­նե­լով այն փաստը, որ մի հասա­րա­կությունում, որն արդեն կանգնած է ժողովրդագրա­կան ճգնա­ժա­մի հետ, անցանկա­լի է երի­տա­սարդ տղա­մարդկանց ուղարկել ռազմա­ճա­կատ: Մի շարք հարցազրույցնե­րումը ուկրաի­նա­ցի սպա­նե­րի հետ, ովքեր անա­նունության պայմա­նով խոսե­ցին՝ հաշվի առնե­լով հարցի զգա­յունությունը, մտա­հո­գիչ պատկեր են ներկա­յացնում Ուկրաի­նա­յի ռազմա­կան գործո­ղություննե­րի համար:
«Այն մարդիկ, որոնց մենք հիմա հանդի­պում ենք, նման չեն նրանց, ովքեր սկզբում այնտեղ էին», — ասում է Ուկրաի­նա­յի 114-րդ տարածքա­յին պաշտպա­նության բրի­գա­դի զինծա­ռա­յո­ղը, ով վերջին երկու տարի­նե­րի ընթացքում տեղա­կայվել է տարբեր թեժ կետե­րում: «Վերջերս ընդունե­ցինք 90 հոգու, բայց նրանցից միայն 24‑ն էին պատրաստ դիրքեր գնա­լու։ Մնա­ցածնե­րը ծեր էին, հիվանդ կամ հարբե­ցողներ։ Մեկ ամիս առաջ նրանք շրջում էին Կիև­ով կամ Դնեպրով, իսկ հիմա խրա­մա­տում են և հազիվ են զենք պահում։ Վատ պատրաստված և վատ տեխնի­կա»,- ասաց նա:
ՀՕՊ‑ի երկու աղբյուր Guardian-ին հայտնել են, որ ռազմա­ճա­կա­տում զորքե­րի պակասն այնքան է սրվել, որ Գլխա­վոր շտաբն արդեն հրա­մա­յել է կրճա­տել ՀՕՊ ստո­րա­բա­ժա­նումնե­րի քանա­կը՝ ավե­լի շատ մարդկանց ազա­տե­լու համար՝ որպես հետև­ակ ուղարկե­լու ռազմա­ճա­կատ:
«Սա հասնում է կրի­տի­կա­կան մակարդա­կի, որտեղ մենք չենք կարող վստահ լինել, որ հակաօ­դա­յին պաշտպա­նությունը կարող է պատշաճ կերպով գործել», — ասել է աղբյուրնե­րից մեկը՝ նշե­լով, որ իրեն դրդել են խոսել այն մտա­վա­խությունից, որ իրա­վի­ճա­կը վտանգ է ներկա­յացնում Ուկրաի­նա­յի անվտանգության համար։
«Այդ մարդիկ գիտեին, թե ինչպես է գործում ՀՕՊ‑ը, նրանցից ոմանք վերա­պատրաստվել էին Արևմուտքում և ունեին իրա­կան հմտություններ, և այժմ նրանց ուղարկում են ռազմա­ճա­կատ՝ կռվե­լու, որի համար պատրաստություն չունեն», — ասել է աղբյուրը։
Պատգա­մա­վոր Մարյա­նա Բեզուգլա­յան ասել է, որ հակաօ­դա­յին պաշտպա­նության զորքե­րը տեղա­փոխվում են հետև­ա­կա­յին ստո­րա­բա­ժա­նումներ, ինչը հանգեցնում է ռուսա­կան անօ­դա­չու թռչող սարքե­րի ոչնչացման Ուկրաի­նա­յի հաջո­ղության ցուցա­նի­շի վատթա­րացմա­նը։ ՀՕՊ ուժե­րի խոսնակ Յուրի Իգնա­տը հաստա­տել է փոխանցումը՝ ասե­լով, որ այն «շատ ցավա­լի է»: Բայց նա հերքեց, որ դա ազդում է խոցված անօ­դա­չունե­րի քանա­կի վրա:
«Սա շարունակվում է մեկ տարի, բայց գնա­լով ավե­լի ու ավե­լի է վատա­նում», — ասում է մի ՀՕՊ սպա: «Ինձ արդեն մնա­ցել է [լրիվ ցուցա­կի] կեսից քիչը: Վերջին օրե­րին հանձնա­ժո­ղով է եկել, ևս տասնյակ մարդիկ են պահանջում։ Ինձ մոտ մնա­ցել են 50‑ն անցներն ու վիրա­վորնե­րը։ Այս վիճա­կով որևէ բան անելն անհնար է»,- ասում է նա։
Չնա­յած ուկրաի­նա­ցի­նե­րը պատրաստ էին կամա­վոր դառնալ հակա­մարտության առա­ջին ամիսնե­րին, և հարյուր հազա­րա­վոր մարդիկ կամա­վոր մեկնե­ցին ռազմա­ճա­կատ, վերջին մեկ տարվա ընթացքում մոբի­լի­զա­ցիան լուրջ խնդիր է դարձել Կիևի համար, քանի որ զորա­կո­չի թերթիկնե­րը բաժանվում են փողոցնե­րում: Հակա­մարտության սկզբից զինվո­րա­կան տարի­քի տղա­մարդկանց արգելվել է լքել երկի­րը։
Ուկրաի­նա­ցի­նե­րի մեծա­մասնությունը հասկա­նում է մոբի­լի­զա­ցիա­յի անհրա­ժեշտությունը, սակայն այդ քաղա­քա­կա­նությունն անձնա­կան մակարդա­կում հանրա­ճա­նաչ չէ, և մոբի­լի­զա­ցիոն ջոկատնե­րը հաճախ բախվում են զայրույթի և վիրա­վո­րանքնե­րի՝ նոր զինա­կո­չիկներ փնտրե­լիս: Երկրում վերա­բերմունքի փոփո­խության ցուցիչ նշան է Կիևի Ռազումկո­վի կենտրո­նի կողմից անցկացված հարցումը, որի համա­ձայն հարցվածնե­րի 46%-ը համա­ձայնել է, որ «զինվո­րա­կան ծառա­յությունից խուսա­փե­լու մեջ ամո­թա­լի բան չկա», և միայն 29%-ը համա­ձայն չէ։
Վերջին ամիսնե­րին կադրե­րի պակա­սը վատթա­րացրել է Կիևի և Վաշինգտո­նի հարա­բե­րություննե­րը։ Բայդե­նի վարչա­կազմի պաշտոնյա­նե­րը զայրա­ցած էին, որ Զելենսկին և այլ պաշտոնյա­ներ հաճախ ավե­լի շատ զենք էին պահանջում, բայց չէին կարո­ղա­նում մոբի­լի­զացնել անհրա­ժեշտ անձնա­կազմը շարքե­րը լրացնե­լու համար: Ինչպես ասել է Սպի­տակ տան Ազգա­յին անվտանգության խորհրդի խոսնակ Շոն Սավե­տը, «Անձնա­կազմը ներկա­յումս Ուկրաի­նա­յի ամե­նահրա­տապ կարիքն է»։ «Մենք պատրաստ ենք նաև ընդլայնել մեր ուսումնա­կան հնա­րա­վո­րություննե­րը, եթե նրանք համա­պա­տասխան քայլեր ձեռնարկեն իրենց շարքե­րը համալրե­լու համար», — ասաց նա:
Ուկրաի­նա­ցի պաշտոնյա­նե­րը անզգա­յուն և անպատշաճ են համա­րել ԱՄՆ‑ի հրա­պա­րա­կա­յին կոչե­րը՝ իջեցնել մոբի­լի­զա­ցիոն տարի­քը մինչև 18 տարե­կան: Շատ զինվորներ ասում են, որ մոբի­լի­զա­ցիա­յի մակարդա­կը կարե­լի է բարձրացնել ոչ թե զորա­կո­չի տարի­քը իջեցնե­լով, այլ ավե­լի լավ խրա­խուսումներ և ավե­լի շատ պատրաստվա­ծություն առա­ջարկե­լով։
«Խոսքը իրա­կա­նում տարի­քի հետ չէ, նրանց լավ պայմաններ և մոտի­վա­ցիա է պետք»,- ասում է 114-րդ բրի­գա­դի զինծա­ռա­յո­ղը։ «Տասնութ տարե­կաննե­րը դեռ երե­խա­ներ են։ Միգուցե, անհրա­ժեշտության դեպքում, նրանք կարող էին իջեցնել այս տարի­քը մինչև 23 տարե­կան, բայց Կիև­ում դեռ կան բավա­կա­նա­չափ մարդիկ, որոնք կարող են մոբի­լի­զացվել, բայց չեն ցանկա­նում գնալ»,- հավե­լեց նա։

Աղբյուրը՝ The Guardian

Թարգմա­նեց՝
Արա­յիկ Մկրտումյա­նը