Ընդդի­մությունը Քոչարյա­նի Համար Ձայներ Է Փախցնե­լու

Ընտրությունը, նրա համոզմամբ, միայն ընտրա­տե­ղա­մա­սե­րում չէ, այլ նաև աշխարհա­քա­ղա­քա­կան ուղղության հարցում է, և հանրա­յին տրա­մադրություննե­րը ձևա­վորվում են արդեն հիմա։ 

Հիվսեփ Խուրշուդյան

Freenews Amenia‑ն զրուցել է «Ազատ Քաղա­քա­ցի» ՀԿ նախա­գահ Հովսեփ Խուրշուդյա­նի հետ։ Զրույցի ընթացքում քննարկվում է Հայաստա­նի առա­ջի­կա խորհրդա­րա­նա­կան ընտրություննե­րը որպես բախտո­րոշ աշխարհա­քա­ղա­քա­կան ընտրություն, որը կորո­շի երկրի ինքնիշխա­նության և զարգացման վեկտո­րը։ Վերլուծա­բան Հովսեփ Խուրշուդյա­նը զգուշացնում է Ռուսաստա­նի կողմից իրա­կա­նացվող հիբրի­դա­յին հարձա­կումնե­րի և ներքին «խամա­ճիկնե­րի» միջո­ցով իշխա­նությունը զավթե­լու փորձե­րի մասին, որոնց նպա­տա­կը Հայաստա­նը կրկին գաղութացնելն է։ Զրույցն ընդգծում է ժողովրդա­վա­րա­կան բևե­ռի համախմբման անհրա­ժեշտությունը՝ դիմա­կա­յե­լու համար այն մանի­պուլյա­ցիա­նե­րին, որոնք փորձում են ընտրողնե­րին մոլո­րեցնել կեղծ թեկնա­ծունե­րի միջո­ցով։

Հովսեփ Խուրշուդյա­նը նշեց, որ առա­ջի­կա ընտրություննե­րի աշխարհա­քա­ղա­քա­կան համա­տեքստը չափա­զանց մեծ է։ Նրա գնա­հատմամբ՝ Ռուսաստա­նը հետխորհրդա­յին տարածքում փորձում է պահպա­նել ազդե­ցությունը և չի թաքցնում, որ չի ցանկա­նում իր սահմաննե­րի երկայնքով տեսնել լիարժեք ինքնիշխան պետություններ։ Վերլուծա­բա­նը կարծում է, որ սա լուրջ վտանգ է Հայաստա­նի ինքնիշխա­նության համար, քանի որ, ըստ նրա, Մոսկվան տարբեր երկրնե­րում փորձում է իշխա­նության բերել իրեն հավա­տա­րիմ ուժե­րի։

Խուրշուդյա­նը դիտարկում է, որ Հայաստա­նում ռուսա­մետ դաշտում հիմնա­կա­նում երեք ուժ է գործում՝ Սամվել Կարա­պետյա­նի, Ռոբերտ Քոչարյա­նի և Գագիկ Ծառուկյա­նի շուրջ ձևա­վորվող բևեռնե­րը։ Նրա համոզմամբ՝ այդ ուժե­րից իրա­կան վարչա­պե­տի թեկնա­ծու կարող է լինել միայն Ռոբերտ Քոչարյա­նը, իսկ մյուսնե­րի շուրջ ստեղծվող պատկե­րա­ցումնե­րը մանի­պուլյա­ցիոն բնույթ ունեն։ Նա կարծում է, որ ընտրողնե­րին փորձ է արվում համո­զել, թե տարբեր թեկնա­ծուներ կարող են գլխա­վո­րել կառա­վա­րությունը, մինչդեռ վերջնա­կան նպա­տա­կը Քոչարյա­նի վերա­դարձն է իշխա­նության։

Վերլուծա­բա­նը նշեց, որ այլ փոքր ուժե­րի շեմը հաղթա­հա­րե­լու հավա­նա­կա­նություն չի տեսնում և դրանք չի համա­րում ազդե­ցիկ գործոն։ Եվրո­պա­մետ դաշտում, նրա խոսքով, առկա են ինչպես ինքնուրույն մասնակցության ձգտող ուժեր, այնպես էլ համախմբման փորձեր, սակայն առայժմ չի ձևա­վորվել լայն կոնսո­լի­դացված այլընտրանք։ Խուրշուդյա­նը ցավով արձա­նագրեց, որ նախկի­նում գոյություն ունե­ցած համա­գործակցության հարթակնե­րը ներկա­յումս ամբողջությամբ չեն գործում։

Խոսե­լով իշխա­նության հաշվարկնե­րի մասին՝ Հովսեփ Խուրշուդյա­նը շեշտեց, որ հիմնա­կան պայքա­րը լինե­լու է չկողմնո­րոշված ընտրողնե­րի ձայնե­րի համար։ Նրա գնա­հատմամբ՝ հասա­րա­կության զգա­լի հատվա­ծը դեռ չի որո­շել՝ մասնակցե­լու է ընտրություննե­րին, թե ոչ, կամ ում է ընտրե­լու։ Նա դա դիտարկում է որպես ինչպես հնա­րա­վո­րություն, այնպես էլ ռիսկ։

Անդրա­դառնա­լով հիբրի­դա­յին սպառնա­լիքնե­րին՝ Խուրշուդյա­նը նշեց, որ դրանք վաղուց առկա են։ Նա հիբրի­դա­յին ազդե­ցության օրի­նակ համա­րեց ապա­տե­ղե­կատվության տարա­ծումը, վախի մթնո­լորտի ձևա­վո­րումը, ինչպես նաև տարբեր շարժումնե­րի միջո­ցով հասա­րա­կա­կան տրա­մադրություննե­րի ուղղորդումը։ Նրա համոզմամբ՝ ֆինանսա­կան լծակնե­րով ընտրողնե­րի վրա ազդե­ցությունն էլ նույն հարթության մեջ է տեղա­վորվում։

Եվրա­միության կողմից Հայաստա­նում հիբրի­դա­յին արագ արձա­գանքման խմբի տեղա­կայման վերա­բերյալ վերլուծա­բա­նը ասաց, որ մանրա­մասնե­րին տեղյակ չէ և չի մասնակցել այդ քննարկումնե­րին։ Նա մտա­հո­գիչ համա­րեց այն, որ քաղա­քա­ցիա­կան հասա­րա­կության որոշ հատվածներ գործընթա­ցում ներգրավված չեն եղել։ Միա­ժա­մա­նակ, Խուրշուդյա­նը գտնում է, որ եթե աջակցությունն ուղղված է Հայաստա­նի ինքնիշխա­նության պաշտպա­նությա­նը, ապա այն չի կարե­լի գնա­հա­տել որպես ինքնիշխա­նության սահմա­նա­փա­կում։ Նրա դիտարկմամբ՝ Եվրո­պա­կան միությունում անդամ պետություննե­րը պահպա­նում են լայն ինքնիշխա­նություն և որո­շումնե­րի վրա ազդե­լու հնա­րա­վո­րություն, ինչը, նրա կարծի­քով, հակա­սում է «կցման» մասին պնդումնե­րին։

Խոսե­լով սոցիա­լա­կան քայլե­րի, մասնա­վո­րա­պես թոշակնե­րի բարձրացման մասին, նա նշեց, որ նման որո­շումնե­րը երկար ժամա­նակ պահանջված են եղելև դրանք ինքնին ընտրա­կա­շառք որա­կելն անհիմն է համա­րում։ Խաղա­ղության օրա­կարգի մասով Խուրշուդյա­նը կարև­ո­րեց սահմա­նին զոհե­րի բացա­կա­յությունը և լարվա­ծության նվա­զումը՝ ընդգծե­լով, որ դա դրա­կան է ինչպես երկրի, այնպես էլ իշխա­նություննե­րի համար։

Ռուսաստա­նի հետ հարա­բե­րություննե­րի հարցում Հովսեփ Խուրշուդյա­նը նշեց, որ Հայաստա­նը բնա­կա­նա­բար չի կարող հայտա­րա­րել հարա­բե­րություննե­րի խզման մասին և ստիպված է վարել զգուշա­վոր դիվա­նա­գի­տություն, սակայն, նրա խոսքով, լարվա­ծությունը պայմա­նա­վորված է Ռուսաստա­նի գործո­ղություննե­րով, որոնք, ըստ նրա, ուղղված են Հայաստա­նի ինքնիշխա­նության սահմա­նա­փակմա­նը։

Անդրա­դառնա­լով տարա­ծաշրջա­նա­յին զարգա­ցումնե­րին՝ Խուրշուդյա­նը ընդգծեց Իրա­նի շուրջ լարվա­ծության աճը և ԱՄՆ‑ի ռազմա­կան կուտա­կումնե­րը տարա­ծաշրջա­նում։ Նա դիտարկեց նաև Հնդկաստա­նի վարչա­պե­տի՝ Իսրա­յել կատա­րած այցը՝ նշե­լով, որ այն կարող է ազդել լոգիստիկ միջանցքնե­րի մրցակցության վրա։ Վերլուծա­բա­նը կարծում է, որ եթե Հնդկաստա­նը նախընտրի Իսրա­յե­լով անցնող ուղին, դա կարող է բացա­սա­կան լինել Հայաստա­նի համար, քանի որ կնվա­զեցնի Հայաստա­նով անցնող հյուսիս-հարավ միջանցքի նշա­նա­կությունը։

Ամփո­փե­լով՝ Հովսեփ Խուրշուդյա­նը շեշտեց, որ ընտրությունը, նրա համոզմամբ, միայն ընտրա­տե­ղա­մա­սե­րում չէ, այլ նաև աշխարհա­քա­ղա­քա­կան ուղղության հարցում է, և հանրա­յին տրա­մադրություննե­րը ձևա­վորվում են արդեն հիմա։

Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝