Վաղուց էր խոսվում այն մասին, որ որոշ օլիգարխներ Հայաստանում ներկայացնում են այլ պետությունների շահերը։ Եթե որևէ գործիչ կանգնի ընտրության առաջ, իր տնտեսական և քաղաքական շահերի կենտրոնը որոշիչ կլինի, և այդ հանգամանքը պետք է գնահատեն Հայաստանի քաղաքացիները։
Հայկ Կոնջորյան
Պետրոս Ղազարյանը զրուցել է «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության ղեկավար Հայկ Կոնջորյանի հետ։ Զրույցի ընթացքում քննարկվել են Հայաստանի արտաքին և ներքին քաղաքական մարտահրավերները՝ Մոսկվայում կայացած բարձր մակարդակի բանակցությունների համատեքստում։ Հիմնական շեշտադրումը կատարվում է ինքնիշխան պետական շահերի պաշտպանության վրա, որտեղ բանախոսը քննադատում է օտարերկրյա ազդեցությունների տակ գտնվող ընդդիմադիր ուժերին և պաշտպանում խաղաղության ինստիտուցիոնալ հաստատման կառավարության որդեգրած ուղին։ Ընդգծվում է դատական համակարգի անկախության կարևորությունը և զգուշացնում դրսից պարտադրվող երաշխավորների վտանգների մասին, որոնք կարող են երկիրը դարձնել աշխարհաքաղաքական առևտրի առարկա։
Հայկ Կոնջորյանը նշեց, որ հրապարակային ձևաչափի ընտրության վերաբերյալ ինքն հստակ բացատրություն չունի, քանի որ այդ հարցի հասցեատերը չէ։ Նրա խոսքով՝ բաց հատվածից բացի եղել է նաև փակ հանդիպում, որտեղ քննարկվել են Հայաստան–Ռուսաստան հարաբերությունների օրակարգային հարցերի լայն շրջանակ։ Նա կարծում է, որ ընդհանուր առմամբ զրույցը հետաքրքիր էր, իսկ ընտրված ձևաչափը ինքնին կարող է լինել բնական։
Հայկ Կոնջորյանը անդրադառնալով Ռուսաստանի նախագահի հայտարարություններին՝ ասաց, որ Հայաստանի ներքաղաքական գործընթացների գնահատականը պետք է տան Հայաստանի քաղաքացիները։ Նա նշեց, որ Սամվել Կարապետյանը, լինելով այլ պետությունների քաղաքացի, Հայաստանի Սահմանադրությամբ չի կարող լինել պատգամավորի կամ վարչապետի թեկնածու։ Կոնջորյանի դիտարկմամբ՝ ընտրողներին խոստումներ տալ սահմանադրություն փոխելու միջոցով այդ արգելքը շրջանցելու մասին՝ մանիպուլյացիա է, քանի որ ընտրություններից հետո վարչապետը նշանակվում է անմիջապես, և գործընթացը չի կարող սպասել նման փոփոխությունների։
Խոսելով Ռուսաստանի նախագահի հնարավոր սատարումից՝ Քաղաքացիական պայմանագիր խմբակցության ղեկավարը նշեց, որ չի կարող ասել, թե ինչու է այդպիսի որոշում կայացվել, սակայն իր գնահատմամբ՝ վաղուց էր խոսվում այն մասին, որ որոշ օլիգարխներ Հայաստանում ներկայացնում են այլ պետությունների շահերը։ Հայկ Կոնջորյանը կարծում է, որ եթե որևէ գործիչ կանգնի ընտրության առաջ, իր տնտեսական և քաղաքական շահերի կենտրոնը որոշիչ կլինի, և այդ հանգամանքը պետք է գնահատեն Հայաստանի քաղաքացիները։ Նա ընդգծեց, որ Հայաստանի իշխանությունների համար Հայաստանը միակ հայրենիքն է, մինչդեռ որոշ քաղաքական ուժերի համար այն կարող է լինել ոչ միակը։
Քաղաքական գործիչը անդրադարձավ նաև Ռուսաստանում տեղի ունեցող բողոքներին՝ նշելով, որ այնտեղ հայ համայնքի ակտիվությունը խորհրդանշական է։ Նրա խոսքով՝ Հայաստանի քաղաքացիները տեսնում են այդ իրադարձությունները և հետևություններ անում, իսկ օտար երկրներում Հայաստանի ղեկավարների նկարների այրումը հակառակ ազդեցությունն է ունենում և չի նպաստում նախաձեռնողների նպատակներին։
Հայկ Կոնջորյանը խոսեց նաև գազի գնի թեմայից՝ նշելով, որ Հայաստանը ներկայումս փորձում է համադրել համագործակցությունը ինչպես Եվրոպական միության, այնպես էլ ԵԱՏՄ-ի հետ։ Նրա խոսքով՝ եթե մի պահ առաջանա ընտրության անհրաժեշտություն, այդ որոշումը կկայացնի Հայաստանի ժողովուրդը՝ ելնելով պետական շահերից։ Նա ընդգծեց, որ տնտեսական հարցերի շուրջ քննարկումները պարբերաբար ծագում են, և կառավարությունը որոշումներ է կայացնում պետական շահի հիման վրա։
Անդրադառնալով Ղարաբաղի հարցին՝ Կոնջորյանը նշեց, որ Ռուսաստանի նախագահը նախկինում ևս հրապարակայնորեն հայտարարել է, թե Ղարաբաղը Ադրբեջանի կազմում է, և ընդդիմության ներկայիս թեզերը համընկնում են այդ հայտարարությունների հետ։ Նրա դիտարկմամբ՝ այստեղ նորություն չկա, և գործընթացները սինխրոն են ընթանում տարբեր դերակատարների մոտ։
Տարածաշրջանային հաղորդակցությունների վերաբերյալ Հայկ Կոնջորյանը նշեց, որ նոր պայմանավորվածությունները նպաստում են երկարաժամկետ խաղաղության հաստատմանը։ Նա ընդգծեց, որ արդեն ավելի քան երկու տարի սահմանին կրակոցներ չկան, և կողմերը սկսել են որոշակի տնտեսական փոխգործակցություն։ Նրա խոսքով՝ իշխանությունը առաջնորդվում է բացառապես Հայաստանի պետական շահերով, ոչ թե այլ երկրների շահերով։
Ռուսաստանի կողմից ապաշրջափակման գործընթացից դուրս մնալու մեղադրանքներին անդրադառնալով՝ Կոնջորյանը հիշեցրեց, որ 2020-ից հետո ստեղծվել են աշխատանքային ձևաչափեր, ներկայացվել են տարբեր առաջարկներ, որոնք չեն ընդունվել։ Նա նշեց, որ Հայաստանը միջանցք չի տրամադրել և չի տրամադրելու, իսկ ներկայում աշխատում է այնպիսի ենթակառուցվածքների գործարկման ուղղությամբ, որոնք շահավետ կլինեն Հայաստանի քաղաքացիների համար։
Դատական համակարգի վերաբերյալ Հայկ Կոնջորյանը ասաց, որ այսօր Հայաստանում դատական իշխանությունը անկախ է կառավարող ուժից։ Նրա խոսքով՝ նախկինում գործած տրամաբանությունը այլևս չի գործում, և բազմաթիվ դեպքեր կան, երբ դատարանների որոշումները քննադատության են արժանացել հենց իշխանության դեմ լինելու պատճառով, ինչը, ըստ նրա, վկայում է անկախության մասին։
Խաղաղության թեմայով Կոնջորյանը նշեց, որ ընդդիմության պնդումները պատերազմի վտանգի մասին չեն համապատասխանում իրականությանը, քանի որ երկու տարուց ավելի սահմանին զոհեր չկան։ Նա ասաց, որ իշխանություններին մեղադրում են ազգային արժեքներից հրաժարվելու մեջ, սակայն իշխանությունն, իր խոսքով, ֆինանսավորում է մշակութային և պատմական օբյեկտների վերանորոգումը, եկեղեցիների բարեկարգումը և կրթական ծրագրերը։
Հայկ Կոնջորյանը նաև նշեց, որ խաղաղության հիմնական երաշխավորը հենց խաղաղությունն է, ոչ թե արտաքին երաշխավորները։ Նրա գնահատմամբ՝ միջազգային երաշխավորների օրինակները ցույց են տալիս, որ դրանք միշտ չէ, որ ապահովում են անվտանգություն։ Նա կարծում է, որ Հայաստանը պետք է ինստիտուցիոնալացնի խաղաղությունը և պահպանի այն։
Կոնջորյանը նշեց, որ խաղաղությունը դեռ «նորածին» է և այն պետք է պաշտպանել։ Նրա խոսքով՝ որոշ քաղաքական ուժեր ցանկանում են խափանել այդ գործընթացը, ինչը կարող է հանգեցնել պատերազմի, մինչդեռ իշխանության նպատակն է ամրապնդել երկարաժամկետ խաղաղությունը և ապահովել Հայաստանի պետական շահերը։
Հարցազրույցն ամբողջությամբ՝